Cel SMART

Cel pozorny, czy cel SMART

Pozorność wyznaczania celów

Scena 1. Paweł właśnie skończył pisać raport dla zarządu, jeszcze zostało mu ostatni akapit podsumowania. Powinien być zadowolony bo sprawozdanie jakie składał było pozytywne, jednak miał poczucie, że wraz z zespołem osiągnęli zupełnie coś innego niż wcześniej zakładali. Wiadomo, przecież konkurencja nie śpi, a życie przynosi czasem zaskakujące rozwiązania. Niby jest to jakieś wytłumaczenie, ale czy na pewno?

Scena 2. Joanna i Tomasz, twórcy start-upu opracowali innowacyjny produkt, który chcą wprowadzić na rynek. Przyszłość start-upu zapowiada się w różowych barwach, bo jedno z dużych przedsiębiorstw jest zainteresowane zaimplementowaniem innowacyjnego rozwiązania. Jednak Joanna i Tomasz nie potrafią odpowiedzieć na pytanie jaki przychód/dochód zamierzają osiągnąć w ciągu roku. Twierdzą, że to przecież nie zależy od nich.

Doradzając menadżerom, dostrzegam jak często pozornie wyznaczane cele nie są w praktyce realizowane lub też nie są wyznaczane w ogóle. Zazwyczaj zespoły lub ich menadżerowie podają wiele przyczyn (najczęściej zewnętrznych), na które nie mają wpływu, bo przecież w biznesie nie da się do końca wszystkiego przewidzieć. Mogę kilka z nich zacytować, może i dla Ciebie zabrzmią znajomo:

  • Konkurencyjna firma wprowadziła nowy produkt na rynek, więc …
  • Zmniejszyło się zapotrzebowanie klientów na …
  • Rynek nie jest w stanie wchłonąć tylu produktów …
  • Klienci potrzebują bardziej nowoczesnych rozwiązań …
  • Zmieniło się zapotrzebowanie rynku …

Takich lub podobnych tłumaczeń  może być wiele i nie zamierzam zanudzać Cię ich przytaczaniem. Wynika to z z tego, że zdobyte przeze mnie doświadczenie zewnętrznego konsultanta, podpowiada mi, że jednak to nie te zewnętrzne przyczyny powodują, że w firmie idzie coś nie tak.  Bardzo częstą przyczyną są pozornie wyznaczane cele, czyli tak jak ja to nazywam pobożne życzenia. Zdarza się też, że ludzie chcą zdobyć biegun ale nie wiedzą który z biegunów chcą odkryć. Zapewne wiesz jakie cele na Nowy Rok wyznaczają sobie ludzie w okolicach Sylwestra? Oto kilka klasyków:

  • Kasia – Schudnę
  • Piotrek – Będę więcej ćwiczyć
  • Ewa – Pójdę na prawo jazdy / studia / kurs / …
  • Wojtek – Poświęcę więcej czasu rodzinie

Brzmi znajomo? Jeśli tak, to niestety masz powód do zmartwień, bo to co sobie zaplanowałeś ma nikłą szansę na realizację. To nie są cele tylko pobożne życzenia. Spełnią się jeśli świat będzie Ci sprzyjał i będą wiać pomyślne wiatry, czyli los musi bardzo chcieć Ci pomóc. A co jeśli szczęście nie będzie po Twojej stronie? No cóż, wtedy pozostaje Ci kolejny Sylwester i kolejne postanowienia noworoczne. Chyba, że zainwestujesz trochę czasu, aby prawidłowo wyznaczyć swoje cele.

Po pierwsze rozpraw się z pseudo celami

Zadajmy sobie kilka pytań dotyczących postanowień noworocznych:

  • Jeśli Kasia zaplanowała schudnąć i po 5 latach schudnie dwieście gramów, to czy osiągnie swój cel?
  • Jeśli Piotrek w nadchodzącym roku pójdzie o dwa razy więcej na siłownię, to czy osiągnie swój cel?
  • Jeśli Ewa, opłaci kurs na prawo jazdy / studia / … , i pójdzie tylko na pierwsze zajęcia, to czy osiągnie swój cel?
  • Jeśli Wojtek w przyszłym roku poświęci rodzinie 5 minut więcej czasu, to czy osiągnie swój cel?

Zapewne Kasi, Piotrkowi, Ewie i Wojtkowi wcale nie o to chodziło. Niestety ich noworoczne postanowienia z góry były skazane na porażkę. Jak więc wyznaczać cele, aby skazane były one na sukces?

Cel SMART

Do wyznaczania celów możemy wykorzystać sprawdzoną w zarządzaniu metodę SMART, która pomaga w osiąganiu zarówno celów biznesowych, jak i osobistych. SMART to akronim pięciu słów (cech), którymi powinien charakteryzować się poprawnie sformułowany cel:

  • Szczegółowy– zawierający konkretny przekaz,
  • Mierzalny– aby można było go zmierzyć, czyli liczbowo wyrazić jego realizację,
  • Atrakcyjny– aby nie był nudny oraz wzbudzał ciekawość i chęć do działania,
  • Realistyczny– aby był możliwy do osiągnięcia,
  • Terminowy– aby był określony czasowo (wyznaczony czas osiągnięcia celu mobilizuje).

Jeśli mówimy, że nasza firma ma zwiększyć sprzedaż to właściwie nie wiemy do czego mamy dążyć. Czy rzeczywiście osiągniemy cel, gdy zwiększymy sprzedaż o 1 000 zł? Zapewne nie o to nam chodziło. Dlatego postawmy sobie cel precyzyjnie np. zwiększymy sprzedaż drukarek do końca roku 2017 o 11% w stosunku do roku 2016. Teraz wiemy dokładnie, dokąd zmierzamy. Na koniec 2017r. będziemy mogli jednoznacznie stwierdzić czy cel został przez naszą firmę osiągnięty.

Czy Twój cel jest prawidłowo postawiony?

Jeśli stawiasz sobie cel, który zamierzasz osiągnąć, poświęć chwilę i zacznij od jego precyzyjnego określenia. Kiedy to już zrobisz, sprawdź czy jest to cel SMART tzn.:
• Szczegółowy – czy jest sprecyzowany i jasno postawiony?
• Mierzalny – po czym poznasz, że go osiągnąłeś?
• Atrakcyjny – czy jest ambitny?– tylko wtedy będzie motywował do działania
 Realistyczny – czy jest możliwy do osiągnięcia?
• Terminowy – kiedy zamierzasz się z niego rozliczyć, czyli do kiedy zamierzasz go osiągnąć?

Gdy już będziesz wiedział jaki cel chcesz osiągnąć, czyli jaki szczyt chcesz zdobyć, dopiero wtedy zaplanuj swoje działania, czyli wybierz szlak którym wejdziesz na swój szczyt. Jeśli będziesz wiedzieć co konkretnie chcesz osiągnąć, zaplanuj punkt po punkcie poszczególne działania, które doprowadzą Cię do celu. Sprawdź, czy Twój cel to cel SMART i zaprogramuj się na sukces.

Powodzenia!


Więcej artykułów z serii DNA Lidera


Małgorzata Tobiszewska

MAŁGORZATA TOBISZEWSKA  Dyrektor i konsultant Instytutu Rozwoju Kadr

Prezes Stowarzyszenia Absolwentów MBA, Ekspert Pracodawców Rzeczypospolitej Polskiej, Ekspert Regionalnej Izby Gospodarczej Pomorza, Członek Rady Ekspertów UG, Pełnomocnik Zarządu i Przewodnicząca Forum HR Pracodawców Pomorza.   Realizuje projekty z obszaru: zarządzania, HR, szkoleń i rozwoju, badania i podnoszenia kompetencji, badania potencjału i dysfunkcji zespołów, restrukturyzacji zatrudnienia, outplacementu,  Employer Brandingu, aktywizacji zawodowej, rynku pracy i budowania kariery.

Linkedin M.Tobiszewska

BACK